What's new
iamretro

Wow! It seems you have yet to create an account with us! Needless to say, you have to register in order to get the full "iamretro" experience! You will then be able to create your own topics, reply to posts and be an active member of the MOST prolific community in Greece (even further than that, but we're being modest for now). So don't delay! REGISTER!

Επισκευή C128 flat μητρικής - Repair log

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
Πριν από περίπου μια εβδομάδα παρέλαβα μια μητρική C128 (flat model) που μου έστειλε ο φίλος μου, ο Άκης @Pluto63 .Ο λόγος ήταν προφανώς πρώτον για να την δοκιμάσω με το τροφοδοτικό / πληκτρολόγιο που ήδη διαθέτω και δεύτερον για να διευκολυνθούμε στο troubleshooting, δοκιμάζοντας σε πρώτη φάση τα socketed chips στον δικό μου, αποκλείοντας περιπτώσεις.

Ο C128 είναι ιδιαίτερα μπελαλίδικος υπολογιστής για να διαγνώσεις και να ασχοληθείς με βλάβη, λόγω ότι συνοδεύεται από μια ογκωδέστατη μητρική, γεμάτη ιδιαίτερα (custom) chips. Στην ουσία είναι ένα θηρίο 3 σε 1.

Η εμπειρία μου είναι πολύ μικρή σε αυτό το πεδίο, αλλά ευτυχώς το net είναι γεμάτο θησαυρούς που σκοπό έχουν (αν μη τι άλλο) να βοηθήσουν όλους εμάς τους επίδοξους μάστορες προκειμένου να βρούμε σωτηρία και θεραπεία σε πιθανές "αρρώστιες".

Η πλακέτα μόλις κατέφθασε (σε ομολογουμένως πολύ καλή κατάσταση), μπήκε αμέσως στο ρεύμα. Τίποτα παραπάνω από μια κατάμαυρη οθόνη και καμία αντίδραση σε ότι κι αν έβαλα επάνω.

Οποιαδήποτε cartridge για C64 διέθετα = 0 (Έπρεπε να bootάρει σε C64 και να μου δείξει την cart)
...
Dead test cart (64) με την ελπίδα να την δω να ανάβει ή να δείχνει έστω κάτι = 0
...
1541 ultimate II όπου πατώντας reset και menu ελπίζαμε να δούμε φως = 0
...


'Άρχισε η έρευνα και το δικτυακό ψάξιμο...

Τα links που βρήκα αρχικά ήταν ο εκπληκτικός οδηγός του Ray Carlsen που και στην περίπτωση του C128, μας δίνει έναν μπούσουλα παραθέτοντας σύμπτωμα / πιθανό υπαίτιο chip. Πρώτο link κι ένα το κρατούμενο.

Πριν καλά - καλά συνεχίσω να αλλάζω chips, από την άρρωστη προς την υγιή μητρική (ποτέ το αντίθετο), θεώρησα καλό να μετρήσω τις τάσεις, ξεκινώντας από κάποια voltage regulators, τσεκάροντας τα voltage rails και καταλήγοντας στον Ζ80.

Ενδεικτικές εικόνες:
12V εδώ πέρα...Check! OK!


Z80 Pin6 = Clock
και Pin11 = 5V...Check! OK!


Γιατί στον Z80;
Είναι από τα πρώτα ύποπτα σημεία που πρέπει να τσεκάρουμε σε όλες τις προβληματικές μητρικές. Είναι αυτός που αναλαμβάνει το boot του μηχανήματος, δίνοντας πάσα στον 8502. Προβληματικός Z80 = dead machine. Τελεία και παύλα.

Σε αυτό το σημείο, νομίζω ότι είναι χρήσιμο να αναφέρω ότι ο C128 μπορεί να κάνει boot και απουσία SID. Η αφαίρεση του SID δεν επηρεάζει σε τίποτα και ούτε οδηγεί σε black screen όπως σε ορισμένα μοντέλα C64.

Επίσης ο C128 μπορεί να μπουτάρει και χωρίς τα 6526 για αυτό πολλοί προτείνουν κατά τον έλεγχο προς επισκευή, να γίνεται πρώτα αφαίρεση των συγκεκριμένων chips

Μια noob question
...
- Είναι δυνατό, με το kit ελέγχου κρυστάλλων να μπορέσουμε να ελέγξουμε τον παλμό ρολογιού σε ένα chip;
Το λέω γιατί καθώς έπαιζα με το πρόβλημα, είπα να δοκιμάσω το Pin6 του Z80 και πήρα ακριβώς την συχνότητα που "χτυπιέται" ο Z80 (1.9704 με πολύ ακριβή προσέγγιση προς τα 2MHz)



Θεωρώντας ότι όλα παν καλά με τον Z80, έπρεπε να γίνει έλεγχος στο Pin40 (Reset) του γειτονικού 8502
Όπως θα δείτε παραπάνω το είχα μαρκάρει. Αυτό μπορεί να γίνει είτε με πολύμετρο, είτε με logic probe (Το δοκίμασα και με τα δυο)
Στο μεν πολύμετρο μετράμε την τάση που φτάνει στο pin40 και σε normal συνθήκες πρέπει να είναι 4.6V με 5V. Πατώντας το RESET πέφτει στιγμιαία στα 0.3V περίπου και επανέρχεται.
Με το logic probe τα πράγματα είναι ευκολότερα αφού μπορούμε να ελέγξουμε την κατάσταση (state) που από high πατώντας στιγμιαία το RESET button πέφτει στο low και επανέρχεται απευθείας.

Stuck to low σημαίνει πρόβλημα και black screen!

Δεν υπήρχε τίποτα λοιπόν μέχρι εδώ, η μαύρη οθόνη ήταν η ωμή πραγματικότητα και η αγωνία για μια αχτίδα φωτός συνεχιζόταν.

Προχώρησα με μεταφορά και δοκιμή όλων των chips που βρίσκονται σε βάσεις, στην δική μου υγιέστατη mobo.

Ευτυχώς όλα ήταν τέλεια - Δυστυχώς γιατί το πρόβλημα επέμενε

Λοιπόν, σχεδόν όλα γιατί ανακάλυψα μια μελλοντική γενεσιουργό, πιθανή αιτία δεινών. Αυτήν:

Ένας "τσαμπουκάς" σε pin ενός 6526, που μάλλον μπορεί να προκαλέσει θέμα...

Συνεχίζοντας την έρευνα μου για τον εντοπισμό του λάθους, τι μου έμενε να δοκιμάσω;

ΨΗΛΑΦΙΣΗ

Πράγματι. Αφήνοντας την μητρική λίγη ώρα στο ρεύμα, ακούμπησα ένα - ένα και πολύ προσεκτικά όλα τα chips, με πλέον ύποπτα εκείνα των δυο RAM banks. Βρήκα τρία που ζεματούσαν (κυριολεκτικά) και τα μαρκάρισα. Αυτά εδώ:


Έγινε άμεσα αλλαγή, τοποθέτηση βάσεων και αντικατάσταση τους με τα λιγοστά που διέθετα ήδη σε απόθεμα.

Ένα tip από τον @Pluto63

Παρόλο που τα ram chips αναγράφουν 4264, μπορούν κάλλιστα να αντικατασταθούν από 4164.

Ο χρονισμός τους δεν μας ενδιαφέρει, όχι τουλάχιστον άμεσα, μέχρι να δούμε κάποιο φως.
Για κακή μου τύχη, τα βραχυκυκλωμένα (πυρωμένα) chips βρίσκονταν στην αρχή κάθε bank με αποτέλεσμα το "μπλοκάρισμα" να περνά σε όλη τη σειρά.

Άναψα και αποτέλεσμα μηδέν! Μαύρη οθόνη = Σταθερή αξία

Δεν το έβαλα κάτω. Συνέχισα το ψάξιμο και για καλή μου τύχη έπεσα σε αυτό εδώ το blog, πραγματική "βίβλος" πληροφοριών. Ο καλός κύριος εκεί πέρα έδινε ένα link από το επίσημο textbook που είχε κυκλοφορήσει η Commodore και αφορά το troubleshooting C128. Μπορείτε να το βρείτε και να το ρίξετε μια ματιά εδώ.

Τι έκανε λοιπόν ο καλός κύριος (και γράφει ως προχωρημένη λύση και το textbook);

2.7 ADVANCED 4164 RAM TROUBLESHOOTING

In order for the C128 system to complete the proper power-up sequence, all of the previously
listed signals must be correct. If all these signals are correct it is still possible for a defective
4164 RAM IC to keep the system from coming up. Normally if the defective RAM is in the
Hi RAM bank area, U46-U53, the diagnostic will bring the system up and display the defec-
tive RAM location. To eliminate the system RAM as a possibility of keeping the system from
coming up, the following steps may be followed:

1 . Make sure the signals in Steps 1 thru 5 are correct.

2. Turn the power OFF to the system.

3. Cut one end of each resistor R29 and R30 and lift from the board.

4. Solder a piece of jumper wire to the lifted ends of each resistor and solder the other
end to the PCB, reversing the inputs.

Example: Jumper wire of R29 should be connected to the R30 location of the
the PCB and vice versa for resistor R30.

5. Make sure the diagnostic is installed and apply power to the system.

If the diagnostic brings the system up, it is an indication of a defective 4164 RAM IC in
the Lo RAM bank area, U38-U45, and the Diagnostic should display the defective RAM location.

NOTE: By reversing the CASO and CAS1 input signals, R29 and R30, to the system
RAM, Lo Bank and Hi Bank have now also been reversed. Therefore if one
of the RAM ICs is displayed 'BAD', an adjustment must be made for the
location.
Example: U38 now becomes U46, U39 now becomes U47, etc.

If the diagnostic still does not bring up the system, the 4164 RAM is probably good, and
the steps in Section 2.8 should be implemented.
...

Ανασηκώνοντας το ένα άκρο των δυο αντιστάσεων R29 και R30 και κολλώντας από ένα καλώδιο στις άκρες, στην ουσία αντιστρέφεται η CAS0 με CAS1 και έτσι "ξεγελάς" το μηχάνημα υποχρεώνοντας το να κάνει boot από άλλη bank!

Για να δούμε τι αναφέρει και ο Ray Carlsen για τις ram banks...
Πηγή: http://personalpages.tds.net/~rcarlsen/cbm/c128/c128-ic.txt
...
U38 THRU U45 8 RAM chips (4164) in Bank 0 (used in 64 and 128 modes)
U46 THRU U52 8 RAM chips (4164) in Bank 1 (used in 128 mode only)
4 RAM chips (4464) in later C128DCR (USA version).
Blank screen, no border. Shorted chips may get hot. Will sometimes
produce "garbage" screen, abnormal number of bytes free (check also U14
and U15) or "out of memory" error on startup screen, and program crashes
when loading (depends on what part of memory is bad).
...

Είχα να χάσω τίποτα; Το έκανα


...και είδα φως!


Ξημερώνει μια μέρα ελπίδας και αλλαγής!
Ουπς...παρασύρθηκα! :lol::p
 

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
Μην νομίζετε ότι εδώ η επισκευή μας τελείωσε! Όχι. Αυτό όμως μου έδωσε ελπίδα και εντοπίστηκε η ακριβής αιτία. Τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά και ίσως χρειαστεί να αντικαταστήσω και άλλα ram chips. Υποψιάζομαι κάνα δυο ακόμη ;-)

Έγραψα αμέσως μια διαγνωστική rom (C-128 Diagnostic Rev. 789010) και την έβαλα στην versa cart με την ελπίδα να πάρω την ακριβή θέση και των άλλων βραχυκυκλωμένων ram chips. Το textbook της Commodore εξάλλου βασίζεται ακριβώς σε αυτό το διαγνωστικό και αναλύει κάθε περίπτωση ξεχωριστά.
Οι ελπίδες μου εξανεμίστηκαν γιατί μπουτάρει σε μια ξερή οθόνη, σε C64 mode χωρίς να προχωράει σε δοκιμές.

Αν θέλετε μπορείτε να βρείτε την εικόνα, εδώ


Έχοντας χρόνο και μη διαθέτοντας προς το παρόν επάρκεια rams για να προχωρήσω σε παραπάνω "ξηλώματα" αποφάσισα χθες να κάνω ...


...Total Re-cap για να έχουμε το κεφαλάκι μας ήσυχο :) ,καθώς και να γράψω και να εγκαταστήσω 2X256 eproms Jiffy (64-128) και την περιβόητη "SERVANT" rom, στην θέση U36 που είναι κάτι παραπάνω από must για το μηχάνημα.



Θα ακολουθήσει αναβάθμιση της VRAM και ψάξιμο για την ανεύρεση των υπόλοιπων καμμένων rams ώστε η μητρική να παραδοθεί στον φίλο μου Άκη @Pluto63 (που τόσο πολύ θέλει ένα λειτουργικό C128) σε άψογη λειτουργική κατάσταση.

Το παρόν θα συνεχίσει να ενημερώνεται με τα τελικά "μερεμέτια"...Stay tuned που λεν και στο χωριό μου! :)
 

Pluto63

Retro Addict
Comrade
Joined
Oct 14, 2014
Messages
784
Όπως είπα στις συνομιλίες του μεσσεντζερ στα διαφορα στάδια της επισκευής, έγραψες......
Υπό όψιν ότι οι πληροφορίες για τον 128 είναι πολύ διάσπαρτες και ελλιπείς όποτε αυτός ο οδηγός είναι ένα must.
Είδα και τα καινούργια μερεμέτια και χάρηκε η ψυχή μου, οι μνήμες φεύγουν αύριο.
Όσο για το frequency meter ασφαλώς και μετράει clock απλά για απόλυτη ακρίβεια γιατί θέλει τάσεις λίγο ψηλές πρεπει να φτιάξεις το προενισχυτακι με το ένα τρανζίστορ μετά διαβάζει συχνότητες και σε μV.

ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ Γιώργο.
 

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
Όπως είπα στις συνομιλίες του μεσσεντζερ στα διαφορα στάδια της επισκευής, έγραψες......
Υπό όψιν ότι οι πληροφορίες για τον 128 είναι πολύ διάσπαρτες και ελλιπείς όποτε αυτός ο οδηγός είναι ένα must.
Είδα και τα καινούργια μερεμέτια και χάρηκε η ψυχή μου, οι μνήμες φεύγουν αύριο.
Όσο για το frequency meter ασφαλώς και μετράει clock απλά για απόλυτη ακρίβεια γιατί θέλει τάσεις λίγο ψηλές πρεπει να φτιάξεις το προενισχυτακι με το ένα τρανζίστορ μετά διαβάζει συχνότητες και σε μV.

ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ Γιώργο.
Εγώ σε ευχαριστώ Άκη που μου έδωσες την ευκαιρία να ασχοληθώ λίγο παραπάνω και να μάθω 1-2 πραγματάκια που θα με βοηθήσουν αργότερα ;-)
Ορίστε και μια ακόμη λειτουργία του όμορφου gadget που μας παρουσίασες και που για άλλη μια φορά φάνηκε η χρησιμότητα του on field.

Γνωρίζω πόσο μεράκι έχεις το 128, οπότε πρέπει να βάλω τα "δυνατά" μου :)
 

dR_wH0

Solder Noob
Staff member
Comrade
Joined
Mar 24, 2012
Messages
5,854
Θεματάρα, προτζεκτάρα, τι να λέμε τώρα! Δώσε πόνο Γιώργη και γνώση!!!!!
 

dR_wH0

Solder Noob
Staff member
Comrade
Joined
Mar 24, 2012
Messages
5,854
Παρεπιπτοντως ωραιος και ο frequency tester απο το banggood! Θα τσιμπήσω και εγώ ενα τέτοιο kit ;)
 

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
Μετά από κάποιες αποτυχημένες προσπάθειες...τα κατάφερα να φτιάξω την C128 dead cart!

Συμβαίνει ΤΩΡΑ!!!



Το τέρας ΑΠΟΚΑΛΥΦΘΗΚΕ!!! ..κι επειδή έχω ακόμη reversed CAS0 / CAS1...και 49 <-> 41 ...Ιδού ο ένοχος! Ούτε "πυρετός", ούτε τίποτα. Κρυφή και ύπουλη περιμένει να δημιουργήσει προβλήματα!


Τουτέστιν το σύνολο 4 bad ram chips ;)

Ελπίζω!...Συνεχίζω αύριο
 

dR_wH0

Solder Noob
Staff member
Comrade
Joined
Mar 24, 2012
Messages
5,854
Για πιο λόγο δεν σου έπαιζε η test cartridge ? Δεν έγραφες σωστά την EPROM ? Επίσης τώρα που έχεις αντιστρέψει τα banks HIGH/LOW βεβαιώσου οτι όντως εντόπισες τις σωστές :p :p
 

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
Πειραχτήρι μου εσύ! ΧΑΧΑΧΑΧΑ!
 

dR_wH0

Solder Noob
Staff member
Comrade
Joined
Mar 24, 2012
Messages
5,854
Πειραχτήρι μου εσύ! ΧΑΧΑΧΑΧΑ!

Εγω βέβαια με το καπιταλιστικό μου ταπεραμέντο, στο οποίο γαλουχήθηκα απο γενιές που φώναζαν "ΤΣΟΒΟΛΑ ΔΩΣΤΑ ΟΛΑ" και "ΛΕΦΤΑ ΥΠΑΡΧΟΥΝ" θα τις άλλαζα ΟΛΕΣ τις μνήμες. Ποτέ δεν ξέρεις πια ρουφιάνα θα τα φτύσει! :emoji_smile_cat::emoji_smile_cat::emoji_smile_cat:
 

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
Α, αυτό ξαναπεστο!!! Πριν από κανένα μήνα έβγαλα από την κούτα να χαρώ ένα από τους διπλοsidους commodoreους μου και συγκεκριμένα το πρώτο μου breadbin. Του είχα αλλάξει αν θυμάσαι όλες τις μνήμες με brand new αγορασμένες από Βούλγαρο ebayιανο, military στοκ κι έτσι! Μπραφ, την εισεπραξα την σκουπίδι οθόνη γεμάτη πιτυρίδα από καμένη μνήμη. Ευτυχώς που είχα τα πάντα σε βάσεις και με μια γρήγορη ανίχνευση βρέθηκε μια καμένη... brand new old military stock and my big fat ass! Αυτά! :D
 

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
Είδα και τα καινούργια μερεμέτια και χάρηκε η ψυχή μου, οι μνήμες φεύγουν αύριο...
Άκη μια που θα στείλεις τις μνήμες, δε βάζεις αν έχεις και δύο 4464 για να αναβαθμίσω την vram?
 

DAT-Alex

Retro Addict
Comrade
Joined
Jan 25, 2013
Messages
653
Α....ρε μάστορα... ευρηματικό το κόλπο με την RAS CAS. --> «Γηράσκω αεί διδασκόμενος»,
Όσο για το θέμα με τους επισκευασμένους Commodorαίους μου έχει τύχει και σε εμένα επισκευασμένος Κομοντόρης να τον βάζεις στην πρίζα μετά απο μήνες και να ξανα-έχει πρόβλημα. Περίπτωση συγκεκριμένη που με παιδεύει εδώ και αρκετό καιρό (!?) και τελικά με παλμογράφο εντοπίζω "παράσιτο" στη γραμμή RAS/CAS .
<Sorry για το off-topic George.>
 

Pluto63

Retro Addict
Comrade
Joined
Oct 14, 2014
Messages
784
Άκη μια που θα στείλεις τις μνήμες, δε βάζεις αν έχεις και δύο 4464 για να αναβαθμίσω την vram?

Πάλι καλά, το διάβασα πριν πάω ταχυδρομείο, όποτε φεύγουν αύριο.
 

cutlaroc

Retro Addict
Comrade
Joined
Aug 4, 2017
Messages
545
Πάλι έγραψες βρε Γιώργο! Τρελαίνομαι να διαβάζω τα worklogs σου! :) :)
 

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
...Περίπτωση συγκεκριμένη που με παιδεύει εδώ και αρκετό καιρό (!?) και τελικά με παλμογράφο εντοπίζω "παράσιτο" στη γραμμή RAS/CAS .
<Sorry για το off-topic George.>
Αυτό πραγματικά θα με ενδιέφερε να μάθω τι το προκαλεί!

Πάλι καλά, το διάβασα πριν πάω ταχυδρομείο, όποτε φεύγουν αύριο.
Ουφ, ευτυχώς! Τι να πεις, σήμερα μου ήρθε η επιφοίτηση...κουρκούτιανα λιγάκι :D:lol::lol::lol::lol::p
 

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
Σημερινό (μικρό) update:
Επανέφερα την μητρική στην αρχική της κατάσταση (χωρίς να αλλάξω ακόμα την προβληματική ram) και οι αντιστάσεις επανατοποθετήθηκαν ως είχαν.

Αποτέλεσμα:


Μαύρη οθόνη και δεν χαμπαριάζει τίποτα, είτε cart είτε οτιδήποτε βάζω...τον χαβά του.

Συμπέρασμα: Χωρίς το κολπάκι, ακόμη θα ψαχνόμασταν.

Ενημερώνω και συνεχίζω όταν αλλάξω το καμένο...
 

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
Σημερινό update

Έγινε η αλλαγή της ram και η dead test cart μας τα βρίσκει όλα μέλι - γάλα



Αργότερα θα μπει πληκτρολόγιο από τον δικό μου και θα φορτωθούν διάφορα μέσω SD2IEC (γιατί το 1541UII m@l@keZetai στον C128 /αμφότερους/ και μου την έχει δώσει άγρια στα νεύρα)...η έρευνα συνεχίζεται...
 

dR_wH0

Solder Noob
Staff member
Comrade
Joined
Mar 24, 2012
Messages
5,854
Σημερινό update

Έγινε η αλλαγή της ram και η dead test cart μας τα βρίσκει όλα μέλι - γάλα





Αργότερα θα μπει πληκτρολόγιο από τον δικό μου και θα φορτωθούν διάφορα μέσω SD2IEC (γιατί το 1541UII m@l@keZetai στον C128 /αμφότερους/ και μου την έχει δώσει άγρια στα νεύρα)...η έρευνα συνεχίζεται...

Αυτό είναι που γουστάρω με σένα ρε Γιώργο. Clean worklog - Clean Repair Job :) Όλα τα ΒΑD που βρίσκει είναι επειδή είναι μόνο η μητρική ε χωρίς τα παρελκόμενα της.
 

geoanas

Commodore Vampire
Staff member
Comrade
Joined
Oct 21, 2012
Messages
7,309
Αυτό είναι που γουστάρω με σένα ρε Γιώργο. Clean worklog - Clean Repair Job :) Όλα τα ΒΑD που βρίσκει είναι επειδή είναι μόνο η μητρική ε χωρίς τα παρελκόμενα της.

Έτσι! ;-)
 
Top